توسط : خلاصه:
جواب آزمایش بتا HCG را گرفته‌اید و عددی روی برگه می‌بینید که معنایش را نمی‌دانید؟ نگران نباشید؛ این عدد را میشود با چند قانون ساده خواند.
در این راهنما می‌گوییم بتا چیست، عدد بتا مثبت از کجا شروع میشود، در هر هفته‌ی بارداری چقدر است و چه زمانی باید نگران شد.
آزمایش بتا HCG چیست؟
HCG هورمونی است که بعد از لانه‌گزینی جنین، از جفت ترشح میشود. به همین دلیل به آن «هورمون بارداری» می‌گویند.
آزمایش بتا HCG مقدار دقیق این هورمون را در خون اندازه می‌گیرد. واحد آن معمولاً mIU/mL است.
این آزمایش دو نوع دارد:
- بتا کیفی: فقط می‌گوید مثبت است یا منفی.
- بتا کمی: عدد دقیق هورمون را نشان میدهد. پزشکان معمولاً همین را درخواست می‌کنند.
عدد بتا مثبت از چند است؟
بیشتر آزمایشگاهها این بازه‌ها را به کار می‌برند:
| عدد بتا (mIU/mL) | معنی |
|---|---|
| کمتر از ۵ | منفی؛ بارداری وجود ندارد |
| ۵ تا ۲۵ | مرزی؛ باید ۴۸ ساعت بعد تکرار شود |
| بیشتر از ۲۵ | مثبت؛ احتمال بارداری بالاست |
عدد مرز ممکن است در هر آزمایشگاه کمی فرق کند. همیشه به محدوده‌ی مرجع چاپ‌شده روی برگه‌ی خودتان نگاه کنید.
عدد بتا در هفته‌های مختلف بارداری
این جدول بازه‌های تقریبی را از اولین روز آخرین پریود (LMP) نشان میدهد:
| هفته‌ی بارداری | بازه‌ی تقریبی بتا (mIU/mL) |
|---|---|
| هفته ۳ | ۵ تا ۵۰ |
| هفته ۴ | ۵ تا ۴۲۶ |
| هفته ۵ | ۱۸ تا ۷٬۳۴۰ |
| هفته ۶ | ۱٬۰۸۰ تا ۵۶٬۵۰۰ |
| هفته ۷ تا ۸ | ۷٬۶۵۰ تا ۲۲۹٬۰۰۰ |
| هفته ۹ تا ۱۲ | ۲۵٬۷۰۰ تا ۲۸۸٬۰۰۰ |
همان‌طور که می‌بینید، بازه‌ها خیلی پهن هستند. پس یک عدد تنها، چیز زیادی درباره‌ی سلامت بارداری نمی‌گوید.
دو برابر شدن بتا؛ مهم‌تر از خود عدد
در هفته‌های اول، بتا در یک بارداری سالم معمولاً هر ۴۸ تا ۷۲ ساعت حدوداً دو برابر میشود.
برای همین پزشک ممکن است بتا را دو بار با فاصله‌ی ۴۸ ساعت درخواست کند. روند افزایش، بهتر از یک عدد تنها سلامت بارداری را نشان میدهد.
بعد از حدود هفته‌ی ۱۰، بتا به اوج می‌رسد و بعد کمی پایین می‌آید. این کاملاً طبیعی است.
چه زمانی عدد بتا نگران‌کننده است؟
بتا پایین یا کند بالا رفتن
اگر بتا کمتر از حد انتظار بالا برود، ممکن است نشانه‌ی این موارد باشد:
- محاسبه‌ی اشتباه سن بارداری (شایع‌ترین علت)
- بارداری خارج رحمی
- احتمال سقط
بتا بسیار بالا
عدد خیلی بالا ممکن است به این دلایل باشد:
- بارداری دوقلو یا چندقلو
- محاسبه‌ی اشتباه سن بارداری
- به‌ندرت، بارداری مولار
هیچ‌کدام از این موارد را نمی‌شود فقط با عدد بتا قطعی کرد. سونوگرافی و نظر پزشک لازم است.
علائم هشدار؛ فوراً به پزشک مراجعه کنید
اگر بتا مثبت است و یکی از این علائم را دارید، معطل نکنید:
- درد شدید یا یک‌طرفه‌ی زیر شکم
- خونریزی زیاد از واژن
- سرگیجه، غش یا درد سر شانه
این علائم ممکن است نشانه‌ی بارداری خارج رحمی باشند که یک وضعیت اورژانسی است.
بتا چه زمانی انجام شود؟ آمادگی لازم دارد؟
آزمایش خون بتا حدود ۱۰ تا ۱۲ روز بعد از تخمک‌گذاری یا از اولین روز تأخیر پریود قابل اعتماد است.
- ناشتایی لازم نیست.
- اگر داروی باروری حاوی HCG تزریق کرده‌اید، حتماً به آزمایشگاه بگویید؛ می‌تواند جواب را مثبت کاذب کند.
بتا با بیبیچک چه فرقی دارد؟
بیبیچک همان هورمون را در ادرار بررسی می‌کند. ارزان و خانگی است، ولی دیرتر مثبت میشود و عدد نمی‌دهد.
بتا خون زودتر و دقیق‌تر است. برای خواندن جواب بیبیچک، مقاله‌ی خواندن آزمایش بارداری را ببینید.
تفسیر آنلاین جواب بتا
اگر برگه‌ی آزمایش بتا جلوی شماست و نمی‌دانید عددتان چه می‌گوید، از تفسیر آنلاین آزمایش بارداری در باسینا کمک بگیرید.
کافی است از برگه عکس بگیرید تا تفسیر ساده و قدم‌های بعدی را ببینید.
برای آشنایی با بقیه‌ی آزمایش‌های این دوران، راهنمای آزمایش خون بارداری و تفسیر آزمایش بارداری را هم بخوانید.
جمع‌بندی
آزمایش بتا HCG دقیق‌ترین راه برای تأیید زودهنگام بارداری است.
عدد بالای ۲۵ معمولاً یعنی مثبت. اما مهم‌تر از یک عدد، روند دو برابر شدن آن و نتیجه‌ی سونوگرافی است.
سلب مسئولیت: این مقاله فقط برای آگاهی است و جای معاینه و نظر پزشک را نمی‌گیرد.
سوالات متداول
عدد بتا مثبت از چند است؟
در بیشتر آزمایشگاهها بتا بالای ۲۵ mIU/mL مثبت، بین ۵ تا ۲۵ مرزی و زیر ۵ منفی است. محدوده مرجع برگه خودتان را هم ببینید.
آیا برای آزمایش بتا باید ناشتا بود؟
خیر. آزمایش بتا HCG نیازی به ناشتایی ندارد.
چرا پزشک آزمایش بتا را تکرار می‌کند؟
برای دیدن روند افزایش. در بارداری سالم اولیه، بتا هر ۴۸ تا ۷۲ ساعت حدوداً دو برابر میشود.
آیا بتا بالا یعنی دوقلو؟
ممکن است، اما قطعی نیست. محاسبه اشتباه سن بارداری هم عدد را بالا نشان میدهد. سونوگرافی جواب قطعی را میدهد.
بتا خون با بیبیچک چه فرقی دارد؟
بتا خون زودتر مثبت میشود و عدد دقیق میدهد. بیبیچک ادراری است و فقط مثبت یا منفی را نشان میدهد.
